EPC HASTANESİ · EL CERRAHİSİ REHBERİ
Karpal tünel sendromu, el bileğinden geçen median sinirin karpal tünel içinde baskı altında kalması sonucu gelişen bir sinir sıkışmasıdır. Özellikle geceleri artan el uyuşması, başparmak–işaret–orta parmaklarda karıncalanma, elde güçsüzlük ve eşyaları düşürme sık görülen belirtilerdendir.
Karpal tünel sendromu nedir?
El bileğinde kemik ve bağ dokularından oluşan dar bir kanal vardır. Bu kanalın içinden median sinir ve parmakları hareket ettiren tendonlar geçer. Kanal içindeki basınç arttığında median sinir sıkışabilir ve karpal tünel sendromu gelişebilir.
Karpal tünel sendromu belirtileri nelerdir?
- Başparmak, işaret ve orta parmakta uyuşma
- Parmaklarda karıncalanma veya elektriklenme hissi
- Gece uykudan uyandıran el uyuşması
- Eli sallayınca geçici rahatlama
- Kavrama gücünde azalma
- Eşyaları elden düşürme
- İleri dönemde başparmak kökünde kas erimesi
Gece el uyuşması neden olur?
Karpal tünel sendromunda gece bileğin uzun süre bükülü kalması karpal tünel içindeki basıncı artırabilir. Bu nedenle uyuşma ve karıncalanma özellikle gece ve sabaha karşı daha belirgin olabilir.
Hangi parmaklar uyuşur?
Median sinir başparmak, işaret parmağı, orta parmak ve yüzük parmağının bir bölümünün duyusunu taşır. Bu nedenle karpal tünel sendromunda uyuşma çoğunlukla bu bölgelerde hissedilir. Serçe parmak genellikle etkilenmez.
Karpal tünel neden olur?
Her hastada tek bir neden bulunmayabilir. Risk artışıyla ilişkili durumlar arasında:
- Tekrarlayan el-bilek hareketleri
- Gebelikte sıvı tutulumu
- Diyabet
- Tiroid hastalıkları
- Romatizmal hastalıklar
- El bileği travmaları
- Obezite
Karpal tünel sendromu kimlerde daha sık görülür?
El ve bileği tekrarlayan şekilde kullananlarda, bilgisayar ve el aletleriyle uzun süre çalışanlarda, belirli sistemik hastalıkları bulunanlarda ve orta yaş grubunda daha sık görülebilir. Ancak yalnızca mesleki kullanıma bağlı bir hastalık değildir.
Karpal tünel bilgisayar kullanmaktan olur mu?
Uzun süreli ve tekrarlayan el-bilek kullanımı belirtileri artırabilir. Ancak karpal tünel sendromunun tek nedeni bilgisayar kullanımı değildir. Anatomik, metabolik ve sistemik faktörler de rol oynayabilir.
Karpal tünel sendromu nasıl anlaşılır?
Tanı; şikâyetlerin dağılımı, fizik muayene ve gerekirse sinir iletim çalışmalarıyla konur. Muayenede el bileğine özgü bazı provokasyon testleri kullanılabilir.
EMG gerekir mi?
Her hastada zorunlu değildir ancak tanıyı desteklemek, sinir sıkışmasının derecesini belirlemek ve başka sinir hastalıklarından ayırmak için EMG/sinir iletim çalışmaları kullanılabilir.
Karpal tünel sendromu boyun fıtığı ile karışır mı?
Evet. Boyun fıtığı veya boyundan çıkan sinir köklerinin basısı elde uyuşma, karıncalanma ve güç kaybına neden olabilir. Karpal tünelde ise dağılım daha çok median sinir alanındadır. Gerekirse nörolojik ve ortopedik değerlendirme birlikte yapılır.
Karpal tünel sendromu tedavisi nasıl yapılır?
Tedavi; belirtilerin şiddeti, süresi, sinir hasarının derecesi ve hastanın günlük yaşam etkilenimine göre planlanır. Hafif ve orta vakalarda ameliyatsız seçenekler değerlendirilebilir.
Gece ateli
Bileği nötr pozisyonda tutan gece atelleri bazı hastalarda özellikle gece uyuşmasını azaltabilir.
Aktivite düzenlemesi
Tekrarlayan el-bilek hareketlerinin azaltılması ve ergonomik düzenlemeler yararlı olabilir.
İlaç ve enjeksiyon seçenekleri
Ağrı kontrolü ve seçilmiş hastalarda enjeksiyon yöntemleri hekim değerlendirmesiyle kullanılabilir. Bu tedavilerin etkisi kişiden kişiye değişebilir.
Karpal tünel ameliyatı
Belirgin sinir basısı, ilerleyici güç kaybı, kas erimesi veya ameliyatsız tedaviye rağmen süren yakınmalarda cerrahi düşünülebilir. Ameliyatta karpal tünelin üzerindeki bağ gevşetilerek median sinir üzerindeki basınç azaltılır.
Karpal tünel ameliyatı kapalı mı açık mı yapılır?
Karpal tünel cerrahisi açık veya endoskopik tekniklerle yapılabilir. Hangi yöntemin uygun olduğu cerrahın değerlendirmesine, hastanın anatomisine ve klinik durumuna göre belirlenir.
Karpal tünel ameliyatından sonra uyuşma hemen geçer mi?
Hafif olgularda belirtiler hızlı azalabilir. Uzun süredir devam eden veya ileri derecede sinir hasarı bulunan kişilerde iyileşme daha uzun sürebilir ve bazı yakınmalar tamamen düzelmeyebilir.
Karpal tünel kendiliğinden geçer mi?
Gebelik gibi geçici nedenlerle ilişkili bazı hafif olgularda belirtiler azalabilir. Ancak sürekli veya ilerleyici yakınmalarda sinir hasarı riski nedeniyle değerlendirme gerekir.
El uyuşması ne zaman önemlidir?
Uyuşma sürekli hale geldiyse, gece uykudan uyandırıyorsa, elde güç kaybı başladıysa, eşyalar sık düşürülüyorsa veya başparmak kökünde kas incelmesi fark ediliyorsa değerlendirme geciktirilmemelidir.
Adana’da karpal tünel sendromu ve el cerrahisi
Karpal tünel sendromu, tetik parmak, tendon ve sinir yaralanmaları gibi el-bilek sorunları için Adana El Cerrahisi ve Mikrocerrahi | EPC Hastanesi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
El cerrahisinin hangi hastalıklarla ilgilendiğini öğrenmek için El Cerrahisi Nedir? Hangi Hastalıklara Bakar? rehberimize göz atabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Karpal tünel sendromu iki elde birden olur mu?
Evet. Tek elde daha belirgin olmakla birlikte iki el birden etkilenebilir.
Karpal tünel sendromunda serçe parmak uyuşur mu?
Genellikle hayır. Serçe parmak uyuşması başka sinir sıkışmalarını düşündürebilir.
Karpal tünel masajla geçer mi?
Masaj geçici rahatlama sağlayabilir ancak sinir basısını ortadan kaldırdığı gösterilmiş standart bir tedavi değildir.
Karpal tünel iğneyle tedavi edilir mi?
Seçilmiş hastalarda enjeksiyon uygulanabilir ancak etkisi geçici olabilir ve her hasta için uygun değildir.
Karpal tünel ilerlerse ne olur?
Uzun süreli ve ileri basıda kalıcı duyu kaybı, güçsüzlük ve kas erimesi gelişebilir.
Gece El Uyuşmasını İhmal Etmeyin
Uyuşma ve karıncalanma sıklaşıyorsa veya elde güç kaybı başladıysa, sinir sıkışmasının derecesi değerlendirilmelidir.
Kaynaklar
AAOS OrthoInfo – Carpal Tunnel Syndrome
NHS – Carpal Tunnel Syndrome
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Tanı ve tedavi planı muayene ve gerektiğinde sinir iletim testleriyle kişiselleştirilmelidir.