Ana içeriğe atla

EPC Hastanesi

ÖZEL EPC HASTANESİ · ÜROLOJİ · ADANA

VARİKOSEL NEDİR?
ERKEKLERDE SESSİZ İLERLEYEBİLEN BİR DURUM

Belirtiler · Erkek üreme sağlığı · Tanı · Ameliyat kararı

Erkek sağlığıyla ilgili bazı şikâyetler, mahremiyet kaygısı veya önemsenmemesi nedeniyle uzun süre dile getirilmeyebilir. Varikosel de bunlardan biridir. Testisleri çevreleyen toplardamarların genişlemesiyle oluşan bu durum, bazı erkeklerde hiç belirti vermezken bazılarında ağrı, dolgunluk hissi veya üreme sağlığıyla ilgili sorunların değerlendirilmesi sırasında fark edilebilir. Adana varikosel doktoru, varikosel belirtileri ve varikosel ameliyatı gerekli mi sorularını bilimsel veriler ışığında ele alıyoruz.

Önemli bilgi: Avrupa Üroloji Derneği’nin 2026 kılavuzuna göre varikosel, genel erkek nüfusunun yaklaşık %15’inde görülür. Bu oran kabaca her 6–7 erkekten biri anlamına gelir. Varikosel tanısı, tek başına kısırlık veya ameliyat gerekliliği anlamına gelmez.

Varikosel Nedir?

Varikosel, testislerin etrafındaki pampiniform pleksus adı verilen toplardamar ağının genişlemesidir. Bacaklardaki varise benzer bir damar değişikliği söz konusudur; ancak bulunduğu bölge ve klinik etkileri farklıdır. Genellikle sol tarafta görülür; iki taraflı da olabilir. Çoğu zaman ergenlik döneminde ortaya çıkar ve uzun süre fark edilmeyebilir.

Varikoselde testis çevresindeki genişlemiş damarların ultrason görüntüsü
Varikoselin ultrason görüntüsü (eğitim amaçlı). Chee-Wai Mak ve Wen-Sheng Tzeng, “Sonography of the Scrotum” (2012), Wikimedia Commons, CC BY 3.0.

Varikosel Belirtileri Nelerdir?

Varikoseli olan birçok erkekte belirti yoktur. Belirti görülen kişilerde ise şu yakınmalar ortaya çıkabilir:

  • Testiste veya torbada künt ağrı: Özellikle uzun süre ayakta kalınca veya günün ilerleyen saatlerinde artabilir.
  • Ağırlık ve dolgunluk hissi: Testis torbasında rahatsızlık hissedilebilir.
  • Belirginleşen damarlar: Bazı ileri olgularda damarlar elle hissedilebilir veya görülebilir.
  • Testis boyutunda farklılık: Özellikle ergenlerde etkilenen tarafta büyümenin geride kalması değerlendirilebilir.
  • Sperm parametrelerinde değişiklik: Bazı erkeklerde üreme sağlığı incelemesi sırasında fark edilir.

Bu belirtiler varikosele özgü değildir. Testiste yeni şişlik, kitle veya ağrı varsa başka hastalıkların da dışlanması gerekir.

Varikosel Neden Daha Çok Sol Tarafta Görülür?

Sol testis toplardamarının karın içindeki toplardamar sistemine bağlanma biçimi ve venöz basınç farkları, sol tarafta varikoselin daha sık görülmesine katkıda bulunur. Ancak yalnızca sağ tarafta gelişen, aniden ortaya çıkan veya yatınca küçülmeyen belirgin damar genişlemelerinde hekim ek değerlendirme gerekip gerekmediğine karar verir.

Varikosel Kısırlık Yapar mı?

Her varikosel kısırlık yapmaz. Bununla birlikte bazı erkeklerde sperm sayısı, hareketliliği ve diğer semen parametreleri etkilenebilir. Testis çevresindeki sıcaklık artışı, oksidatif stres ve damar dolaşımındaki değişiklikler olası mekanizmalar arasındadır. Avrupa Üroloji Derneği, varikoselin infertilite nedeniyle değerlendirilen erkeklerde genel nüfusa göre daha sık saptandığını bildirmektedir.

Çocuk sahibi olamama durumunda yalnızca erkeğin değil, çiftin birlikte değerlendirilmesi gerekir. Varikosel bulunması, gebelik oluşmamasının tek nedeninin bu olduğu anlamına gelmez.

Varikosel Cinsel İsteksizlik veya Sertleşme Sorunu Yapar mı?

Varikosel bazı kişilerde testis fonksiyonu ve testosteron düzeyiyle ilişkili olabilir; ancak cinsel isteksizlik veya sertleşme sorunlarının tek başına varikosele bağlanması doğru değildir. Bu yakınmaların hormonal, damarsal, psikolojik ve ilaçlarla ilişkili pek çok nedeni bulunur. Hekim gerekli gördüğünde hormonal değerlendirme planlayabilir.

Varikosel İçin Hangi Doktora Gidilir?

Varikosel şüphesinde başvurulacak bölüm Üroloji bölümüdür. Hekim şikâyetleri, muayene bulgularını, varsa çocuk sahibi olma planını ve diğer sağlık durumlarını birlikte değerlendirir. Üroloji hangi şikâyetlere bakar? yazımızı da inceleyebilirsiniz.

Varikosel Tanısı Nasıl Konur?

Fizik muayene

Tanı çoğunlukla uygun koşullarda yapılan fizik muayeneye dayanır. Hekim ayakta ve gerektiğinde ıkınma manevrası sırasında genişlemiş damarları değerlendirebilir.

Skrotal Doppler ultrasonografi

Muayenenin kesin sonuç vermediği veya ek incelemenin gerekli olduğu durumlarda damar genişliği ve kan akımının yönü Doppler ultrasonografiyle incelenebilir. Ultrasonda saptanan her küçük damar genişlemesi tedavi gerektirmez.

Spermiogram (semen analizi)

Üreme sağlığıyla ilgili bir değerlendirme gerekiyorsa semen analizi istenebilir. Tek bir semen testi tüm üreme potansiyelini kesin olarak belirlemez; gerektiğinde uygun aralıklarla tekrarlanabilir.

Varikoselin Dereceleri Nelerdir?

  • Grade 1: Damarlar yalnızca ıkınma manevrasında elle hissedilir.
  • Grade 2: Damarlar dinlenme hâlinde elle hissedilebilir.
  • Grade 3: Genişlemiş damarlar gözle görülebilir ve elle hissedilebilir.

Subklinik varikosel ise fizik muayenede hissedilmeyip görüntüleme yöntemleriyle saptanabilir. Derece tek başına tedavi kararı verdirmez.

Varikosel Ameliyatı Herkese Gerekli mi?

Hayır. Şikâyeti olmayan, semen parametreleri normal olan veya yalnızca ultrasonda saptanan subklinik varikoseli bulunan birçok kişide izlem uygun olabilir. Avrupa Üroloji Derneği, infertilitesi bulunan, muayenede saptanabilen varikoseli ve anormal semen parametreleri olan uygun hastalarda tedavinin değerlendirilmesini önerir. Ergenlerde ise testis büyümesinin kalıcı biçimde geri kalması gibi özel durumlar dikkate alınır.

Varikosel Tedavisi Nasıl Yapılır?

Takip ve destekleyici yaklaşım

Belirtisiz veya tedavi gerektirmeyen olgularda takip yeterli olabilir. Hafif ağrıda hekimin önerdiği ağrı kontrolü ve destekleyici iç çamaşırı bazı kişilerde rahatlama sağlayabilir. Bu önlemler genişlemiş damarları ortadan kaldırmaz.

Mikrocerrahi varikoselektomi

Uygun hastalarda mikroskop yardımıyla genişlemiş toplardamarların bağlandığı cerrahi yöntemler kullanılabilir. Mikrocerrahi yaklaşımın bazı diğer cerrahi tekniklere kıyasla tekrarlama ve komplikasyon açısından avantajları olabileceği bildirilmiştir. Yöntem seçimi hastanın özelliklerine ve cerrahın değerlendirmesine bağlıdır.

Embolizasyon

Seçilmiş olgularda girişimsel radyoloji yöntemleriyle genişlemiş damarlara yönelik embolizasyon düşünülebilir. Her hastaya uygun değildir ve işlemle ilişkili riskler bulunur.

Ameliyattan Sonra Sperm Değerleri Düzelir mi?

Uygun seçilmiş hastalarda varikosel tedavisi sonrasında semen parametrelerinde iyileşme görülebilir; ancak iyileşme veya gebelik garantisi verilemez. Sonuçlar başlangıçtaki sperm değerlerine, eşlik eden faktörlere ve çiftin üreme sağlığına bağlıdır. Tedavi sonrasında takip planı hekim tarafından belirlenir.

Hangi Belirtiler Acil Değerlendirme Gerektirir?

Aniden başlayan şiddetli testis ağrısı, bulantı veya kusmayla birlikte gelişen testis ağrısı, hızlı şişlik ya da travma sonrası belirgin ağrı durumunda beklenmeden acil tıbbi değerlendirme gerekir. Özellikle testis torsiyonu gibi zaman duyarlı durumlar varikoselle karıştırılmamalıdır. Yeni ortaya çıkan testis kitlesi de gecikmeden değerlendirilmelidir.

Adana Varikosel Doktoru: Üroloji Değerlendirmesi

Adana’da testiste ağrı, damar genişlemesi, testis boyutunda farklılık veya erkek üreme sağlığıyla ilgili sorular için Özel EPC Hastanesi Üroloji Bölümü hakkında bilgi alabilirsiniz. Muayene, gerekli testler ve tedavi gereksinimi kişiye göre değerlendirilir.

Özel EPC Hastanesi · Adana

Üroloji bölümü ve muayene süreçleri hakkında bilgi almak için:

444 20 36

epc.com.tr

Sık Sorulan Sorular

Varikosel kaç erkekte görülür?

Çalışmalarda genel erkek nüfusunun yaklaşık %15’inde bildirilmektedir; bu oran kabaca her 6–7 erkekten birine karşılık gelir.

Varikosel kendi kendine geçer mi?

Genişlemiş damarlar çoğunlukla kendiliğinden tamamen ortadan kalkmaz; ancak her olgu tedavi gerektirmez.

Varikosel ağrı yapar mı?

Bazı kişilerde özellikle uzun süre ayakta kalınca artan künt ağrı veya ağırlık hissi olabilir; birçok kişide belirti yoktur.

Varikosel kısırlık demek mi?

Hayır. Varikosel olan erkeklerin önemli bir bölümünde çocuk sahibi olma sorunu gelişmez.

Varikosel hangi tarafta olur?

En sık sol tarafta görülür; iki taraflı veya daha nadiren yalnızca sağ tarafta da olabilir.

Varikosel için hangi doktora gidilir?

Üroloji uzmanına başvurulabilir.

Varikosel ameliyatı şart mı?

Hayır. Karar muayene, semen parametreleri, şikâyetler, testis gelişimi ve üreme planına göre verilir.

Varikosel cinsel gücü etkiler mi?

Bazı kişilerde hormonal işlevle ilişkili olabilir; ancak cinsel işlev sorunlarının tek nedeni olduğu varsayılmamalıdır.

Bilimsel Kaynaklar

Bu içerik genel sağlık bilgilendirmesi amaçlıdır; kişiye özel tanı veya tedavi önerisi değildir. BBC haberinden metin aktarılmamıştır. Tıbbi görsel: Chee-Wai Mak ve Wen-Sheng Tzeng, Wikimedia Commons, CC BY 3.0.