EPC HASTANESİ · DİYABET RİSK REHBERİ
Tip 2 diyabet çoğu zaman bir anda ortaya çıkmaz. Fazla kilo, bel çevresi, hareketsizlik, ailede diyabet öyküsü, yaş, yüksek tansiyon ve daha önce yüksek kan şekeri saptanması gibi faktörler gelecekteki diyabet riskini etkileyebilir. FINDRISC, bu risk faktörlerinden yararlanarak tip 2 diyabet gelişme olasılığı hakkında fikir veren pratik bir tarama aracıdır.
Kısa soruları yanıtlayarak risk puanınızı görmek için EPC FINDRISC Tip 2 Diyabet Risk Analizini kullanın.
Tip 2 diyabet riski kimlerde daha yüksektir?
- Fazla kilosu veya obezitesi olanlarda
- Bel çevresi yüksek olanlarda
- Fiziksel aktivitesi düşük olanlarda
- Birinci derece yakınlarında diyabet bulunanlarda
- Yüksek tansiyonu olanlarda
- Daha önce yüksek kan şekeri saptananlarda
- Yaş ilerledikçe
FINDRISC testi nedir?
FINDRISC (Finnish Diabetes Risk Score), tip 2 diyabet riskini tahmin etmek amacıyla geliştirilmiş, laboratuvar testi gerektirmeyen bir tarama aracıdır. Yaş, VKİ, bel çevresi, fiziksel aktivite, sebze-meyve tüketimi, tansiyon ilacı kullanımı, geçmişte yüksek kan şekeri ve ailede diyabet öyküsü gibi bilgileri değerlendirir.
FINDRISC testi nasıl yapılır?
Kullanıcı birkaç kısa soruyu yanıtlar ve yanıtlar puanlanır. Toplam puan arttıkça gelecekte tip 2 diyabet gelişme riski de genel olarak yükselir. Ancak sonuç diyabet tanısı değildir.
Diyabet riski ile prediyabet aynı şey mi?
Hayır. Risk skoru gelecekte hastalık gelişme olasılığı hakkında tahmin sunar. Prediyabet ise kan şekeri veya HbA1c’nin normalden yüksek ancak diyabet düzeyinin altında olduğu laboratuvarla belirlenen bir durumdur.
Prediyabet değerleri nelerdir?
Güncel ADA kriterlerinde prediyabet; HbA1c’nin %5,7–6,4, açlık plazma glukozunun 100–125 mg/dL veya 75 g OGTT ikinci saat değerinin 140–199 mg/dL olmasıyla tanımlanabilir. Tanı ve yorum hekim tarafından yapılmalıdır.
Diyabetin erken belirtileri nelerdir?
Tip 2 diyabet uzun süre belirti vermeyebilir. Kan şekeri yükseldiğinde sık idrara çıkma, fazla susama, açıklanamayan kilo kaybı, yorgunluk veya bulanık görme gibi belirtiler görülebilir. Belirti olmaması diyabet veya prediyabet olmadığı anlamına gelmez.
İnsülin direnci diyabet riskini artırır mı?
İnsülin direnci tip 2 diyabet gelişiminde önemli mekanizmalardan biridir. Ayrıntılı bilgi için İnsülin Direnci Nedir? HOMA-IR ve Tedavisi rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Fazla kilo diyabet riskini etkiler mi?
Evet. Fazla kilo ve özellikle karın çevresindeki yağlanma tip 2 diyabet riskini artırabilir. Boy ve kilonuza göre tarama yapmak için VKİ Hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Tip 2 diyabet riski nasıl azaltılabilir?
- Fazla kilo varsa kontrollü kilo kaybı
- Düzenli fiziksel aktivite
- Sebze, tam tahıl ve liften zengin beslenme
- Şekerli içeceklerin azaltılması
- Tansiyon ve kolesterol kontrolü
- Sigara kullanımının bırakılması
- Düzenli sağlık kontrolleri
FINDRISC puanı yüksek çıkarsa ne yapılmalı?
Yüksek risk sonucu diyabet olduğunuz anlamına gelmez. İç Hastalıkları değerlendirmesinde açlık kan şekeri, HbA1c ve gerektiğinde OGTT gibi standart testler planlanabilir. EPC Hastanesi İç Hastalıkları bölümümüz ve Uzm. Dr. Gökhan Morgül profilini inceleyebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
FINDRISC testi diyabet tanısı koyar mı?
Hayır. FINDRISC bir risk tarama aracıdır. Diyabet tanısı kan testleriyle konur.
Diyabet aileden geçer mi?
Aile öyküsü tip 2 diyabet riskini artırabilir; ancak genetik yatkınlığın yanında kilo, hareket ve diğer yaşam tarzı faktörleri de önemlidir.
Kan şekerim normalse diyabet riskim olabilir mi?
Evet. Mevcut kan şekeri normal olsa bile yaş, kilo, aile öyküsü ve diğer risk faktörleri gelecekteki riski etkileyebilir.
Tip 2 diyabet önlenebilir mi?
Yüksek riskli kişilerde kilo yönetimi, düzenli fiziksel aktivite ve sağlıklı beslenme tip 2 diyabet gelişme riskini önemli ölçüde azaltabilir.
Tip 2 Diyabet Riskinizi Hesaplayın
FINDRISC sorularını yanıtlayın ve tahmini risk puanınızı hemen görün.
Kaynaklar
American Diabetes Association – Standards of Care in Diabetes 2026
CDC – About Type 2 Diabetes
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. FINDRISC sonucu tıbbi tanı değildir ve laboratuvar değerlendirmesinin yerine geçmez.